پیرومتر و کاربرد های آن
پیرومتر یا Pyrometer یکی از مهمترین ابزارهای اندازهگیری دما در صنایع حرارتی و خطوط تولید است. این دستگاه به دلیل اندازهگیری دما بدون تماس مستقیم، در محیطهایی که دما بسیار بالا است یا دسترسی به جسم دشوار میباشد، کاربرد گستردهای دارد. در صنایع فولاد، ریختهگری، شیشه، سرامیک، کورهها و حتی سیستمهای اتوماسیون صنعتی، پیرومتر نقش کلیدی در کنترل کیفیت و جلوگیری از خرابی تجهیزات ایفا میکند. در این مقاله بهصورت کامل بررسی میکنیم که پیرومتر چیست، چگونه کار میکند و چه نکاتی در انتخاب آن اهمیت دارد.
پیرومتر چیست؟
پیرومتر (Pyrometer) دستگاهی است که با اندازهگیری تابش حرارتی یا مادونقرمز یک جسم، دمای آن را بدون تماس فیزیکی تعیین میکند. این ویژگی باعث میشود در محیطهای خطرناک، داغ یا غیرقابلدسترس، بهترین گزینه برای اندازهگیری دما باشد. برخلاف ترموکوپل یا سنسورهای تماسی، پیرومتر هیچگونه تماس فیزیکی با سطح ندارد و همین موضوع باعث افزایش ایمنی و دقت اندازهگیری میشود.
انواع پیرومتر :
پیرومتر نوری (Optical Pyrometer) اندازهگیری دما با شدت نور گسیلشده
پیرومتر مادونقرمز (Infrared Pyrometer) رایجترین نوع برای دماهای بالا
پیرومتر دوطولموج (Two-color Pyrometer) مناسب محیطهای دارای دود و گردوغبار
پیرومتر لیزری هدفگیری دقیق و نقطهای
پیرومتر صنعتی با خروجی PLC قابل اتصال به سیستمهای کنترل صنعتی
کاربردهای پیرومتر در صنعت
اندازهگیری دمای کورهها و ذوب فلزات با پیرومتر : کنترل دمای فرآیندهای حرارتی
پایش دمای قطعات در خطوط تولید با پیرومتر : جلوگیری از خرابی تجهیزات
اندازهگیری دمای موتور و یاتاقانها پایش وضعیت تجهیزات دوار
اندازهگیری دمای سطوح داغ در تابلو برق با پیرومتر : تشخیص نقاط داغ و جلوگیری از آتشسوزی
کنترل کیفیت در صنایع شیشه و سرامیک با استفاده از پیرومتر : اندازهگیری دقیق دمای مواد مذاب
اندازهگیری دما در جوشکاری و عملیات حرارتی کنترل کیفیت جوش و حرارتدهی
نحوه کارکرد پیرومتر
پیرومتر با دریافت تابش مادونقرمز (Infrared Radiation) از سطح جسم، آن را به سیگنال الکتریکی تبدیل میکند. سپس پردازنده داخلی دستگاه، این سیگنال را به مقدار دما تبدیل کرده و روی نمایشگر نشان میدهد. در مدلهای پیشرفته، امکان تنظیم ضریب تابش (Emissivity) وجود دارد که برای اندازهگیری دقیق دمای فلزات، شیشه، سرامیک و سطوح براق ضروری است.
مزایا و محدودیتها
مزایا
اندازهگیری بدون تماس ایمنی بالا برای اپراتور
مناسب برای دماهای بسیار بالا قابل استفاده در کورهها
سرعت پاسخگویی بالا اندازهگیری لحظهای
قابلیت اتصال به PLC و سیستم کنترل اتوماسیون صنعتی
محدودیتها
حساسیت به گردوغبار و دود نیاز به مدل دوطولموج
نیاز به تنظیم Emissivity برای سطوح براق
خطا در صورت بازتاب زیاد نور لزوم انتخاب زاویه مناسب
نکات مهم در انتخاب پیرومتر مناسب
محدوده دمای قابل اندازهگیری تناسب با نوع صنعت
نوع کاربرد (کوره، فلزات، شیشه، تجهیزات الکتریکی) انتخاب مدل مناسب
نسبت فاصله به نقطه اندازهگیری (D:S Ratio) تأثیر مستقیم بر دقت
قابلیت تنظیم ضریب تابش برای سطوح مختلف
نوع خروجی (آنالوگ، دیجیتال، RS485، Modbus) اتصال به PLC
مقاومت در برابر حرارت و شرایط محیطی طول عمر بیشتر
خطاهای رایج و روش رفع آنها
تنظیم نبودن Emissivity → تنظیم مطابق جنس سطح
وجود دود یا بخار زیاد → استفاده از پیرومتر دوطولموج
بازتاب نور محیط → انتخاب زاویه مناسب
فاصله اشتباه از هدف → رعایت نسبت D:S
کثیف بودن لنز → تمیزکاری دورهای
جمعبندی
پیرومتر یکی از ابزارهای حیاتی در صنایع حرارتی و اتوماسیون است که امکان اندازهگیری دقیق دما را بدون تماس فراهم میکند. انتخاب مدل مناسب، تنظیم صحیح ضریب تابش و رعایت فاصله اندازهگیری میتواند دقت دستگاه را بهطور چشمگیری افزایش دهد. استفاده از پیرومتر در خطوط تولید باعث افزایش کیفیت، کاهش خطا و جلوگیری از خرابی تجهیزات میشود.
برای آگاهی بیشتر از خدمات ما به بخش خدمات مراجعه کنید و برای درخواست ارسال تجهیز خود کافی است در بخش تماس با ما فرم مربوطه را پر کرده یا با ما تماس بگیرید
